Skilnad mellom versjonar av «Jamføring av frumnorderlendsk, norrønt og høgnorsk»

Frå Mållekken
Hopp til navigering Hopp til søk
(Oppretta sida med «Frumnorderlendsk (urnordisk) var målet i Skandinavia frå um lag år 200 til år 700. Norrønt (gamalnorsk) kom etter frumnorderlendsk (um lag år == Jamføring av ord == == Jamføring av setningor == == Jamføring av namn == == Jamføring av stadsnamn ==»)
 
Inkje endringssamandrag
 
(5 mellomversjonar av den same brukaren er ikkje viste)
Line 1: Line 1:
Frumnorderlendsk (urnordisk) var målet i Skandinavia frå um lag år 200 til år 700. Norrønt (gamalnorsk) kom etter frumnorderlendsk (um lag år  
[[Frumnorderlendsk]] (urnordisk) var målet i Skandinavia frå um lag år 200 til år 700. Norrønt (gamalnorsk) kom etter frumnorderlendsk (um lag år  
700 til år 1350). Høgnorsk (landsmål) er det norske skriftmålet frå um lag år 1900.


== Jamføring av dei personlege pronmeni ==
{| class="wikitable"


== Jamføring av ord ==
|-
! Urnordisk !! Norrønt !! Høgnorsk
|-
| ek/ik/(e)ka? || ek|| eg
|-
| þū|| þú || du
|-
| *hānaz || hann || han
|-
| - || hon || ho
|-
| *wīz || vér || me
|-
| *jīz || (þ)ér || de
|-
| *þai|| þeir/þær/þau || dei
 
|}
 
== Jamføring av gjerningsordi ==  
 
{| class="wikitable"
|-
! Urnordisk !! Norrønt !! Høgnorsk
|-
| *waljan || velja || velja
|-
| *dōmijan || døma || døma
|-
| *wrītan || ríta || rita
|-
| *neman || nema || [taka] (tysk: nehmen)
|-
| *geban || gefa || gjeva
|-
| *wesan || vera/vesa || vera
|-
| *ligjan || liggja || liggja
|-
| *lagjan || leggja || leggja
 
|}


== Jamføring av setningor ==
== Jamføring av setningor ==
{| class="wikitable"
|+
|-
! Urnordisk !! Norrønt !! Høgnorsk
|-
| w(a)ritu || ek rít? || eg skriv
|-
|  || Døme || Døme
|-
| Døme || Døme || Døme
|-
| Døme || Døme || Døme
|-
| Døme || Døme || Døme
|-
| Døme || Døme || Døme
|-
| Døme || Døme || Døme
|-
| Døme || Døme || Døme
|-
| Døme || Døme || Døme
|-
| Døme || Døme || Døme
|}


== Jamføring av namn ==
== Jamføring av namn ==
{| class="wikitable"
! Urnordisk  !! Norrønt !! Høgnorsk
|-
| Hróaldr  || Hróaldr  || Roald
|-
| *Birgijar || Birghir? || Birger
|-
| Wiwar? Wōdurīdē? || Víðarr || Vidar
|-
| Wage? Wagigar? Wagnijo? || Vegarðr || Vegard
|-
| *StainawarijaR; Steinarr, *warijaR || Steinarr || Steinar
|-
| Hróarr || Hróarr || Roar
|-
| Þórr || Þórr || Tor
|}
== Kjeldor ==
Eskeland, Lars (1918). [http://sambandet.no/grammatikk/ Norsk Formlæra].
Jackson Crawford (2020, 30. sept.). [https://www.youtube.com/watch?v=A8CdCoUo8kA Old Norse vs. Proto-Norse (Elder Futhark Language)]. Youtube.
Krause, Wolfgang (1971). Die Sprache der urnordischen Runeneinschriften. Heidelberg.
Schulte, Michael (2018). Urnordisch: Eine Einführung. Wien.


== Jamføring av stadsnamn ==
Wikibooks. [https://en.wikibooks.org/wiki/Old%20Norse/Pronouns Old Norse/Pronouns].

Siste versjonen frå 15. februar 2026 kl. 14:09

Frumnorderlendsk (urnordisk) var målet i Skandinavia frå um lag år 200 til år 700. Norrønt (gamalnorsk) kom etter frumnorderlendsk (um lag år 700 til år 1350). Høgnorsk (landsmål) er det norske skriftmålet frå um lag år 1900.

Jamføring av dei personlege pronmeni

Urnordisk Norrønt Høgnorsk
ek/ik/(e)ka? ek eg
þū þú du
*hānaz hann han
- hon ho
*wīz vér me
*jīz (þ)ér de
*þai þeir/þær/þau dei

Jamføring av gjerningsordi

Urnordisk Norrønt Høgnorsk
*waljan velja velja
*dōmijan døma døma
*wrītan ríta rita
*neman nema [taka] (tysk: nehmen)
*geban gefa gjeva
*wesan vera/vesa vera
*ligjan liggja liggja
*lagjan leggja leggja

Jamføring av setningor

Urnordisk Norrønt Høgnorsk
w(a)ritu ek rít? eg skriv
Døme Døme
Døme Døme Døme
Døme Døme Døme
Døme Døme Døme
Døme Døme Døme
Døme Døme Døme
Døme Døme Døme
Døme Døme Døme
Døme Døme Døme

Jamføring av namn

Urnordisk Norrønt Høgnorsk
Hróaldr Hróaldr Roald
*Birgijar Birghir? Birger
Wiwar? Wōdurīdē? Víðarr Vidar
Wage? Wagigar? Wagnijo? Vegarðr Vegard
*StainawarijaR; Steinarr, *warijaR Steinarr Steinar
Hróarr Hróarr Roar
Þórr Þórr Tor

Kjeldor

Eskeland, Lars (1918). Norsk Formlæra.

Jackson Crawford (2020, 30. sept.). Old Norse vs. Proto-Norse (Elder Futhark Language). Youtube.

Krause, Wolfgang (1971). Die Sprache der urnordischen Runeneinschriften. Heidelberg.

Schulte, Michael (2018). Urnordisch: Eine Einführung. Wien.

Wikibooks. Old Norse/Pronouns.