Uttala - Endringshistorikk

Eiliv: Byter ut passiv «ein» med beinare tiltala i rådene.

2022-07-29T20:52:15Z

Byter ut passiv «ein» med beinare tiltala i rådene.

← Eldre versjon		Versjonen frå 29. juli 2022 kl. 20:52
Line 63:		Line 63:

	'''i''' {{IPA\|[i]}} og '''y''' {{IPA\|[y]}} er framborne med ei sers framskoti tunga, medan '''ì''' {{IPA\|[ɪ]}} og '''ỳ''' {{IPA\|[ʏ]}} er framborne		'''i''' {{IPA\|[i]}} og '''y''' {{IPA\|[y]}} er framborne med ei sers framskoti tunga, medan '''ì''' {{IPA\|[ɪ]}} og '''ỳ''' {{IPA\|[ʏ]}} er framborne
	med ei slakkare og mindre framskoti tunga, dessutan noko mindre lipperunding (jf. bolken ovanfor). Her kann ~~ein~~ freista å segja ''i'' og ''y'' utan å skjota tunga fram. Då vert uttala lågare og attare, og me fær ''ì'' {{IPA\|[ɪ]}} og ''ỳ'' {{IPA\|[ʏ]}}.		med ei slakkare og mindre framskoti tunga, dessutan noko mindre lipperunding (jf. bolken ovanfor). Her kann du freista å segja ''i'' og ''y'' utan å skjota tunga fram. Då vert uttala lågare og attare, og me fær ''ì'' {{IPA\|[ɪ]}} og ''ỳ'' {{IPA\|[ʏ]}}.

	Tilhøvet millom '''e''' {{IPA\|[e]}} og '''è''' {{IPA\|[ɛ]}} er mykje som millom ''i'' og ''ì''.		Tilhøvet millom '''e''' {{IPA\|[e]}} og '''è''' {{IPA\|[ɛ]}} er mykje som millom ''i'' og ''ì''.

	'''å''' {{IPA\|[ɒ]}} vert i mange målføre framboren som '''ò''' {{IPA\|[ɔ]}}. Her kann ~~ein~~ freista å laga meir rom i munnen,		'''å''' {{IPA\|[ɒ]}} vert i mange målføre framboren som '''ò''' {{IPA\|[ɔ]}}. Her kann du freista å laga meir rom i munnen,
	soleis at ''å'' vert framboren ulikt ''ò''.		soleis at ''å'' vert framboren ulikt ''ò''.

	'''ù''' {{IPA\|[ʊ]}} er korkje framboren som '''u''' {{IPA\|[ʉ]}} eller '''o''' {{IPA\|[u]}} (men alle er framborne med runda lippor). Tilhøvet millom ''u'' og ''ù'' minner litt um tilhøvet millom ''i'' og ''ì'', og ''e'' {{IPA\|[e]}} og ''è''. Soleis kann ~~ein~~ freista segja ''u'' utan å skjota tunga fram. Tunga må dessutan vera noko lenger atti munnen, men ikkje for mykje.		'''ù''' {{IPA\|[ʊ]}} er korkje framboren som '''u''' {{IPA\|[ʉ]}} eller '''o''' {{IPA\|[u]}} (men alle er framborne med runda lippor). Tilhøvet millom ''u'' og ''ù'' minner litt um tilhøvet millom ''i'' og ''ì'', og ''e'' {{IPA\|[e]}} og ''è''. Soleis kann du freista segja ''u'' utan å skjota tunga fram. Tunga må dessutan vera noko lenger atti munnen, men ikkje for mykje.

	:Merk: Ei god øving kann vera å segja etter kvarandre ''a'', ''i'', ''ì'', ''y'', ''ỳ'', ''e'', ''è'', ''æ'', ''ø'', (''ø̀'',) ''u'', ''ù'', ''o'', ''ò'', ''å''. Soleis høyrer ~~ein~~ skilnadene betre. Sameleis kann ~~ein~~ segja ei ''lit'', ein ''lìt'', ''lét'' (fortid til lata), ''lèt'' (notid til lata), ''læt'' (notid til låta); ei ''syl'', ein ''ỳl'' (varme), ei/eit ''øl''; eit ''hjul'', adj. ''gùl'', ''gol'' (fortid til gala); adj. ''lut'', ein ''lùt'' (-lag), ein ''sot''; ein ''mòl'', eit ''mål''.		:Merk: Ei god øving kann vera å segja etter kvarandre ''a'', ''i'', ''ì'', ''y'', ''ỳ'', ''e'', ''è'', ''æ'', ''ø'', (''ø̀'',) ''u'', ''ù'', ''o'', ''ò'', ''å''. Soleis høyrer du skilnadene betre. Sameleis kann du segja ei ''lit'', ein ''lìt'', ''lét'' (fortid til lata), ''lèt'' (notid til lata), ''læt'' (notid til låta); ei ''syl'', ein ''ỳl'' (varme), ei/eit ''øl''; eit ''hjul'', adj. ''gùl'', ''gol'' (fortid til gala); adj. ''lut'', ein ''lùt'' (-lag), ein ''sot''; ein ''mòl'', eit ''mål''.

	=== Schwa ===		=== Schwa ===
Line 96:		Line 96:
	====VK > VːK eller VKː====		====VK > VːK eller VKː====

	Når stavingi ender på einfelt medljod, kann ''e'', ''i'', ''o'', ''u'', ''y'', ''ø'' alt etter målføret anten vera lange eller stutte – t.d. ''lit'' (ha. farge), ''vit''; ''brot'', ''lok'', ''skot''; ''skut'' (i båt, ikkje i tydingi ~~"fjell~~-" eller eit slag utbygg), ''lut''; ''løn'' (ha. treslag < gn. ''(h)lynr''). ''a'' er jamt lang, men kann i sume målføre vera stutt fyre utlydande ''m'' – t.d. ''gras'', ''mas'', ''tal'', men ''tam'' {{IPA\|/taːm/}} el. {{IPA\|/tam/}}.		Når stavingi ender på einfelt medljod, kann ''e'', ''i'', ''o'', ''u'', ''y'', ''ø'' alt etter målføret anten vera lange eller stutte – t.d. ''lit'' (ha. farge), ''vit''; ''brot'', ''lok'', ''skot''; ''skut'' (i båt, ikkje i tydingi ‘fjell-’ eller eit slag utbygg), ''lut''; ''løn'' (ha. treslag < gn. ''(h)lynr''). ''a'' er jamt lang, men kann i sume målføre vera stutt fyre utlydande ''m'' – t.d. ''gras'', ''mas'', ''tal'', men ''tam'' {{IPA\|/taːm/}} el. {{IPA\|/tam/}}.

	Nøgnare. Når sjølvljodet upphavleg var stutt (einfelt medljod), kann me ålment segja at ''a'' jamt er lang, anna en i tilfellet nemnt ovanfor – t.d. eit ''tak'' {{IPA\|/taːk/}}, ''tal'' {{IPA\|/taːl/}}. Stutt (serleg nordanfjells) eller langt sjølvljod fyre ''k'', ''n'', ''p'', ''t'', ''s'' – t.d. eit ''lok''; ein ''son'', ei ''mòn'' (el. ''mån''), eit ''tin'' (malm); eit ''skip''; eit ''skot''; eit ''bos''. Lengdi på sjølvljodet ymsar meir fyre ''m''. Jamt langt sjølvljod fyre ''d'', ''g'', ''l'', ''r'', ''v'' – t.d. ein ''fred'', ein ''led''; ein ''hug''; ''gul'', eit ''kol'', ein ''mòl'' (dyr); eit ''snòr'', eit ''smør''; eit ''lov'', ein ''rev'' (dyr).		Nøgnare. Når sjølvljodet upphavleg var stutt (einfelt medljod), kann me ålment segja at ''a'' jamt er lang, anna en i tilfellet nemnt ovanfor – t.d. eit ''tak'' {{IPA\|/taːk/}}, ''tal'' {{IPA\|/taːl/}}. Stutt (serleg nordanfjells) eller langt sjølvljod fyre ''k'', ''n'', ''p'', ''t'', ''s'' – t.d. eit ''lok''; ein ''son'', ei ''mòn'' (el. ''mån''), eit ''tin'' (malm); eit ''skip''; eit ''skot''; eit ''bos''. Lengdi på sjølvljodet ymsar meir fyre ''m''. Jamt langt sjølvljod fyre ''d'', ''g'', ''l'', ''r'', ''v'' – t.d. ein ''fred'', ein ''led''; ein ''hug''; ''gul'', eit ''kol'', ein ''mòl'' (dyr); eit ''snòr'', eit ''smør''; eit ''lov'', ein ''rev'' (dyr).

Eiliv på 28. mars 2022 kl. 23:14

2022-03-28T23:14:09Z

← Eldre versjon		Versjonen frå 28. mars 2022 kl. 23:14
Line 413:		Line 413:
	*'''dryn''' eit {{IPA\|/drʏ(ː)n/}}		*'''dryn''' eit {{IPA\|/drʏ(ː)n/}}
	*'''drynja''' v {{IPA\|/²drʏnja/}}		*'''drynja''' v {{IPA\|/²drʏnja/}}
			*'''dugnad''' ein {{IPA\|/²dʊːɡna(ˑ)/}}
	*'''dumba''' ei {{IPA\|/²dʊmba/}}		*'''dumba''' ei {{IPA\|/²dʊmba/}}
	*'''dylja''' v {{IPA\|/²dʏlja/}}		*'''dylja''' v {{IPA\|/²dʏlja/}}

Eiliv på 11. mars 2022 kl. 16:58

2022-03-11T16:58:58Z

← Eldre versjon		Versjonen frå 11. mars 2022 kl. 16:58
Line 134:		Line 134:
	'''Lagord.''' Når lagordet stend i inkjekyn, vert ofte stavingslengdi og ljodhåtten brigde, d.e. at sjølvljodet vert lengt og millomlågt sjølvljod lægt – t.d. ''god'' {{IPA\|/ɡuː/}} : ''godt'' {{IPA\|/ɡɔt/}}. Stundom berre stavingslengdi – t.d. ''høg'' {{IPA\|/høːɡ/}} : ''høgt'' {{IPA\|/høkt/}}, ''låg'' {{IPA\|/lɒːɡ/}} : ''lågt'' {{IPA\|/lɒkt/}}, ''låk'' {{IPA\|/lɒːk/}} : ''låkt'' {{IPA\|/lɒkt/}}, ''rik'' {{IPA\|/riːk/}} : ''rikt'' {{IPA\|/rikt/}}.		'''Lagord.''' Når lagordet stend i inkjekyn, vert ofte stavingslengdi og ljodhåtten brigde, d.e. at sjølvljodet vert lengt og millomlågt sjølvljod lægt – t.d. ''god'' {{IPA\|/ɡuː/}} : ''godt'' {{IPA\|/ɡɔt/}}. Stundom berre stavingslengdi – t.d. ''høg'' {{IPA\|/høːɡ/}} : ''høgt'' {{IPA\|/høkt/}}, ''låg'' {{IPA\|/lɒːɡ/}} : ''lågt'' {{IPA\|/lɒkt/}}, ''låk'' {{IPA\|/lɒːk/}} : ''låkt'' {{IPA\|/lɒkt/}}, ''rik'' {{IPA\|/riːk/}} : ''rikt'' {{IPA\|/rikt/}}.

	'''Sterke gjerningsord.''' Dersom sjølvljodet upphavleg var langt i grunnformi (infinitiv), er ljodhåtten (''i'' og ''y'') trong i notid (presens), d.e. ~~3de~~ (t.d. ''brjota'' : ''bryt'' : ''braut'' : ''brote'') og 4de rekkja (t.d. ''lita'' : ''lit'' : ''leit'' : ''lite'') av sterke gjerningsord – t.d. (~~3de~~) ''bit'' {{IPA\|/biːt/}} (til ''bita''), ''lit'' {{IPA\|/liːt/}} (til ''lita''), ''skriv'' {{IPA\|/skriːv/}} (til ''skriva''), og (4de) ''bryt'' {{IPA\|/bryːt/}} (til ''brjota''), ''lyt'' {{IPA\|/lyːt/}} (til ''ljota''), ''skyt'' {{IPA\|/ʃyːt/}} (til ''skjota'').		'''Sterke gjerningsord.''' Dersom sjølvljodet upphavleg var langt i grunnformi (infinitiv), er ljodhåtten (''i'' og ''y'') trong i notid (presens), d.e. 3dje (t.d. ''brjota'' : ''bryt'' : ''braut'' : ''brote'') og 4de rekkja (t.d. ''lita'' : ''lit'' : ''leit'' : ''lite'') av sterke gjerningsord – t.d. (3dje) ''bit'' {{IPA\|/biːt/}} (til ''bita''), ''lit'' {{IPA\|/liːt/}} (til ''lita''), ''skriv'' {{IPA\|/skriːv/}} (til ''skriva''), og (4de) ''bryt'' {{IPA\|/bryːt/}} (til ''brjota''), ''lyt'' {{IPA\|/lyːt/}} (til ''ljota''), ''skyt'' {{IPA\|/ʃyːt/}} (til ''skjota'').

	I alle andre tilfelle der sjølvljodet upphavleg var stutt i grunnformi, er ljodhåtten open i notid – t.d. (5te) ''fer'' {{IPA\|/fɛːr/}} (til ''fara''), ''grev'' {{IPA\|/ɡrɛːv/}} (til ''grava''), ''tek'' {{IPA\|/tɛːk/}} (til ''taka''), ''veg'' {{IPA\|/vɛːɡ/}} (til ''vega''); (6te) ''lèt'' {{IPA\|/lɛːt/}} (til ''lata'').		I alle andre tilfelle der sjølvljodet upphavleg var stutt i grunnformi, er ljodhåtten open i notid – t.d. (5te) ''fer'' {{IPA\|/fɛːr/}} (til ''fara''), ''grev'' {{IPA\|/ɡrɛːv/}} (til ''grava''), ''tek'' {{IPA\|/tɛːk/}} (til ''taka''), ''veg'' {{IPA\|/vɛːɡ/}} (til ''vega''); (6te) ''lèt'' {{IPA\|/lɛːt/}} (til ''lata'').

Eiliv: Lengdeteikn i staden for kolon

2022-03-11T16:51:15Z

Lengdeteikn i staden for kolon

← Eldre versjon		Versjonen frå 11. mars 2022 kl. 16:51
Line 94:		Line 94:
	:Merk: Endå eit sjølvljod i sume ord lyt hava lang uttala, må ein ikkje gjera sjølvljodet for langt – jf. at t.d. ''saman'' og ''same'' ofte fær ei leseuttala som er yverlang. Dette læt ikkje vænt for måløyrat.		:Merk: Endå eit sjølvljod i sume ord lyt hava lang uttala, må ein ikkje gjera sjølvljodet for langt – jf. at t.d. ''saman'' og ''same'' ofte fær ei leseuttala som er yverlang. Dette læt ikkje vænt for måløyrat.

	====VK > ~~V:K~~ eller ~~VK:~~====		====VK > VːK eller VKː====

	Når stavingi ender på einfelt medljod, kann ''e'', ''i'', ''o'', ''u'', ''y'', ''ø'' alt etter målføret anten vera lange eller stutte – t.d. ''lit'' (ha. farge), ''vit''; ''brot'', ''lok'', ''skot''; ''skut'' (i båt, ikkje i tydingi "fjell-" eller eit slag utbygg), ''lut''; ''løn'' (ha. treslag < gn. ''(h)lynr''). ''a'' er jamt lang, men kann i sume målføre vera stutt fyre utlydande ''m'' – t.d. ''gras'', ''mas'', ''tal'', men ''tam'' {{IPA\|/taːm/}} el. {{IPA\|/tam/}}.		Når stavingi ender på einfelt medljod, kann ''e'', ''i'', ''o'', ''u'', ''y'', ''ø'' alt etter målføret anten vera lange eller stutte – t.d. ''lit'' (ha. farge), ''vit''; ''brot'', ''lok'', ''skot''; ''skut'' (i båt, ikkje i tydingi "fjell-" eller eit slag utbygg), ''lut''; ''løn'' (ha. treslag < gn. ''(h)lynr''). ''a'' er jamt lang, men kann i sume målføre vera stutt fyre utlydande ''m'' – t.d. ''gras'', ''mas'', ''tal'', men ''tam'' {{IPA\|/taːm/}} el. {{IPA\|/tam/}}.
Line 100:		Line 100:
	Nøgnare. Når sjølvljodet upphavleg var stutt (einfelt medljod), kann me ålment segja at ''a'' jamt er lang, anna en i tilfellet nemnt ovanfor – t.d. eit ''tak'' {{IPA\|/taːk/}}, ''tal'' {{IPA\|/taːl/}}. Stutt (serleg nordanfjells) eller langt sjølvljod fyre ''k'', ''n'', ''p'', ''t'', ''s'' – t.d. eit ''lok''; ein ''son'', ei ''mòn'' (el. ''mån''), eit ''tin'' (malm); eit ''skip''; eit ''skot''; eit ''bos''. Lengdi på sjølvljodet ymsar meir fyre ''m''. Jamt langt sjølvljod fyre ''d'', ''g'', ''l'', ''r'', ''v'' – t.d. ein ''fred'', ein ''led''; ein ''hug''; ''gul'', eit ''kol'', ein ''mòl'' (dyr); eit ''snòr'', eit ''smør''; eit ''lov'', ein ''rev'' (dyr).		Nøgnare. Når sjølvljodet upphavleg var stutt (einfelt medljod), kann me ålment segja at ''a'' jamt er lang, anna en i tilfellet nemnt ovanfor – t.d. eit ''tak'' {{IPA\|/taːk/}}, ''tal'' {{IPA\|/taːl/}}. Stutt (serleg nordanfjells) eller langt sjølvljod fyre ''k'', ''n'', ''p'', ''t'', ''s'' – t.d. eit ''lok''; ein ''son'', ei ''mòn'' (el. ''mån''), eit ''tin'' (malm); eit ''skip''; eit ''skot''; eit ''bos''. Lengdi på sjølvljodet ymsar meir fyre ''m''. Jamt langt sjølvljod fyre ''d'', ''g'', ''l'', ''r'', ''v'' – t.d. ein ''fred'', ein ''led''; ein ''hug''; ''gul'', eit ''kol'', ein ''mòl'' (dyr); eit ''snòr'', eit ''smør''; eit ''lov'', ein ''rev'' (dyr).

	====KVKV > ~~KV:KV:~~====		====KVKV > KVːKVː====

	Når fyrste stavingi ender på einfelt sjølvljod, skal sjølvljodet vera langt – t.d. (namnord) ''navar'' (bor), ''spade''; ''boge'', ''flote'', ''mose''; og (gjerningsord) ''draga'', ''fara'', ''svara''; ''bera'', ''gjera'', ''lesa'', ''skjera'', ''vera''; ''liva'', ''vita''. Stutt uttala er ikkje tilrådelegt her. '''Undantak:''' Fyre ''m'' kann sjølvljodet anten vera langt eller stutt – t.d. ''humar'', ''koma'', ''sumar''.		Når fyrste stavingi ender på einfelt sjølvljod, skal sjølvljodet vera langt – t.d. (namnord) ''navar'' (bor), ''spade''; ''boge'', ''flote'', ''mose''; og (gjerningsord) ''draga'', ''fara'', ''svara''; ''bera'', ''gjera'', ''lesa'', ''skjera'', ''vera''; ''liva'', ''vita''. Stutt uttala er ikkje tilrådelegt her. '''Undantak:''' Fyre ''m'' kann sjølvljodet anten vera langt eller stutt – t.d. ''humar'', ''koma'', ''sumar''.

Eiliv: /* Tviljod */

2022-03-11T16:47:48Z

Tviljod

← Eldre versjon		Versjonen frå 11. mars 2022 kl. 16:47
Line 82:		Line 82:
	Der er seks vanlege tviljod: ''au'', ''ei'', ''øy'', ''ja'', ''jo'', ''ju'', og dessutan ''je'' og ''jø'' som heng nært i hop med ''ja'' og ''jo''. Døme: ''lauk'', ''leik'', ''røyk'', ''jamn'', ''brjota'', ''ljuga''; ''fjell'', ''mjølk''.		Der er seks vanlege tviljod: ''au'', ''ei'', ''øy'', ''ja'', ''jo'', ''ju'', og dessutan ''je'' og ''jø'' som heng nært i hop med ''ja'' og ''jo''. Døme: ''lauk'', ''leik'', ''røyk'', ''jamn'', ''brjota'', ''ljuga''; ''fjell'', ''mjølk''.

	Tviljodet er ofte noko stuttare fyre langt sjølvljod eller sjølvljodsamband. Dette viser seg serleg i bøygningi, t.d. ''raud'' {{IPA\|[røu]}} : ''raudt'' {{IPA\|[røᵘt]}}, å ''leida'' {{IPA\|[²lɛia]}} : ''leidde'' {{IPA\|[~~²lɛⁱdə~~]}}. Sameleis i utyngd staving – t.d. ''soleis'' {{IPA\|[¹suːlɛⁱs]}}.		Tviljodet er ofte noko stuttare fyre langt sjølvljod eller sjølvljodsamband. Dette viser seg serleg i bøygningi, t.d. ''raud'' {{IPA\|[røu]}} : ''raudt'' {{IPA\|[røᵘt]}}, å ''leida'' {{IPA\|[²lɛia]}} : ''leidde'' {{IPA\|[²lɛⁱdːə]}}. Sameleis i utyngd staving – t.d. ''soleis'' {{IPA\|[¹suːlɛⁱs]}}.

	:Merk: I sume [[målføre]] vert det stutte tviljodet einfalda her – t.d. ein ''leist'' {{IPA\|/lest/}}, ''raudt'' {{IPA\|/røt/}} (men ''raud'' {{IPA\|/rau/}}). Einfalda sjølvljod er ikkje tilrådelegt i ei fyreskrivi uttala.		:Merk: I sume [[målføre]] vert det stutte tviljodet einfalda her – t.d. ein ''leist'' {{IPA\|/lest/}}, ''raudt'' {{IPA\|/røt/}} (men ''raud'' {{IPA\|/rau/}}). Einfalda sjølvljod er ikkje tilrådelegt i ei fyreskrivi uttala.

Eiliv: /* Ope og trongt sjølvljod */

2022-03-11T16:45:51Z

Ope og trongt sjølvljod

← Eldre versjon		Versjonen frå 11. mars 2022 kl. 16:45
Line 52:		Line 52:
	=== Ope og trongt sjølvljod ===		=== Ope og trongt sjølvljod ===

	''e'', ''i'', ''o'', ''u'' og ''y'' (og i eldre mål ''ø'') kann lyda på tvo måtar, trongt og ope. ''æ'', ''ø'' og ''å'' skil soleis ikkje millom opi og trong uttala. I lange stavingar finn me oftast det tronge ljodet, i stutte oftast det opne. Når ljodet er ope, nærmar ''e'' seg til ''æ'', ''i'' til ''e'', ''o'' til ''å'', ''u'' til ''o'', ''y'' til ''ø''. Sumtid merkjer ein desse når ein skal skilja ord som elles er like i skrift: lutande kile ( ́) yver trong, attkeik kile (`) yver open – t.d. ''blót'' (offer), ''blòt'' (leggja i b-).		''e'', ''i'', ''o'', ''u'' og ''y'' (og i eldre mål ''ø'') kann lyda på tvo måtar, trongt og ope. ''æ'', ''ø'' og ''å'' skil soleis ikkje millom opi og trong uttala. I lange stavingar finn me oftast det tronge ljodet, i stutte oftast det opne. Når ljodet er ope, nærmar ''e'' seg til ''æ'', ''i'' til ''e'', ''o'' til ''å'', ''u'' til ''o'', ''y'' til ''ø''. Sumtid merkjer ein desse når ein skal skilja ord som elles er like i skrift: lutande kile (´) yver trong, attkeik kile (`) yver open – t.d. ''blót'' (offer), ''blòt'' (leggja i b-).

	:Merk: Dei lange sjølvljodi i gamalnorsk vart tronge i norsk, dei stutte opne, ubunde av lengdi på sjølvljodet seinare i norsk – t.d. gn. ''skot'', ''sót'', ''sótt'' > nn. eit ''skot'' {{IPA\|/skɔːt/}} el. {{IPA\|/skɔt/}}, ein ''sot'' {{IPA\|/suːt/}}, ei ''sott'' {{IPA\|/sut/}}. Ei gamalnorsk ordbok eller ei norsk ordbok som viser det gamalnorske upphavet, kann difor vera til hjelp for uttala i norsk.		:Merk: Dei lange sjølvljodi i gamalnorsk vart tronge i norsk, dei stutte opne, ubunde av lengdi på sjølvljodet seinare i norsk – t.d. gn. ''skot'', ''sót'', ''sótt'' > nn. eit ''skot'' {{IPA\|/skɔːt/}} el. {{IPA\|/skɔt/}}, ein ''sot'' {{IPA\|/suːt/}}, ei ''sott'' {{IPA\|/sut/}}. Ei gamalnorsk ordbok eller ei norsk ordbok som viser det gamalnorske upphavet, kann difor vera til hjelp for uttala i norsk.
Line 72:		Line 72:
	'''ù''' {{IPA\|[ʊ]}} er korkje framboren som '''u''' {{IPA\|[ʉ]}} eller '''o''' {{IPA\|[u]}} (men alle er framborne med runda lippor). Tilhøvet millom ''u'' og ''ù'' minner litt um tilhøvet millom ''i'' og ''ì'', og ''e'' {{IPA\|[e]}} og ''è''. Soleis kann ein freista segja ''u'' utan å skjota tunga fram. Tunga må dessutan vera noko lenger atti munnen, men ikkje for mykje.		'''ù''' {{IPA\|[ʊ]}} er korkje framboren som '''u''' {{IPA\|[ʉ]}} eller '''o''' {{IPA\|[u]}} (men alle er framborne med runda lippor). Tilhøvet millom ''u'' og ''ù'' minner litt um tilhøvet millom ''i'' og ''ì'', og ''e'' {{IPA\|[e]}} og ''è''. Soleis kann ein freista segja ''u'' utan å skjota tunga fram. Tunga må dessutan vera noko lenger atti munnen, men ikkje for mykje.

	:Merk: Ei god øving kann vera å segja etter kvarandre ''a'', ''i'', ''ì'', ''y'', ''ỳ'', ''e'', ''è'', ''æ'', ''ø'', (''`ø'',) ''u'', ''ù'', ''o'', ''ò'', ''å''. Soleis høyrer ein skilnadene betre. Sameleis kann ein segja ei ''lit'', ein ''lìt'', ''lét'' (fortid til lata), ''lèt'' (notid til lata), ''læt'' (notid til låta); ei ''syl'', ein ''ỳl'' (varme), ei/eit ''øl''; eit ''hjul'', adj. ''gùl'', ''gol'' (fortid til gala); adj. ''lut'', ein ''lùt'' (-lag), ein ''sot''; ein ''mòl'', eit ''mål''.		:Merk: Ei god øving kann vera å segja etter kvarandre ''a'', ''i'', ''ì'', ''y'', ''ỳ'', ''e'', ''è'', ''æ'', ''ø'', (''ø̀'',) ''u'', ''ù'', ''o'', ''ò'', ''å''. Soleis høyrer ein skilnadene betre. Sameleis kann ein segja ei ''lit'', ein ''lìt'', ''lét'' (fortid til lata), ''lèt'' (notid til lata), ''læt'' (notid til låta); ei ''syl'', ein ''ỳl'' (varme), ei/eit ''øl''; eit ''hjul'', adj. ''gùl'', ''gol'' (fortid til gala); adj. ''lut'', ein ''lùt'' (-lag), ein ''sot''; ein ''mòl'', eit ''mål''.

	=== Schwa ===		=== Schwa ===

Eiliv på 8. mars 2022 kl. 02:24

2022-03-08T02:24:25Z

← Eldre versjon		Versjonen frå 8. mars 2022 kl. 02:24
Line 132:		Line 132:
	===Uttala av sjølvljodi ved bøygde former===		===Uttala av sjølvljodi ved bøygde former===

	'''Lagord.''' Når lagordet stend i inkjekyn, vert ofte stavingslengdi og ljodhåtten brigde, d.e. at sjølvljodet vert lengt og millomlågt sjølvljod lægt – t.d. ''god'' {{IPA\|/~~guː~~/}} : ''godt'' {{IPA\|/ɡɔt/}}. Stundom berre stavingslengdi – t.d. ''høg'' {{IPA\|/høːɡ/}} : ''høgt'' {{IPA\|/høkt/}}, ''låg'' {{IPA\|/lɒːɡ/}} : ''lågt'' {{IPA\|/lɒkt/}}, ''låk'' {{IPA\|/lɒːk/}} : ''låkt'' {{IPA\|/lɒkt/}}, ''rik'' {{IPA\|/riːk/}} : ''rikt'' {{IPA\|/rikt/}}.		'''Lagord.''' Når lagordet stend i inkjekyn, vert ofte stavingslengdi og ljodhåtten brigde, d.e. at sjølvljodet vert lengt og millomlågt sjølvljod lægt – t.d. ''god'' {{IPA\|/ɡuː/}} : ''godt'' {{IPA\|/ɡɔt/}}. Stundom berre stavingslengdi – t.d. ''høg'' {{IPA\|/høːɡ/}} : ''høgt'' {{IPA\|/høkt/}}, ''låg'' {{IPA\|/lɒːɡ/}} : ''lågt'' {{IPA\|/lɒkt/}}, ''låk'' {{IPA\|/lɒːk/}} : ''låkt'' {{IPA\|/lɒkt/}}, ''rik'' {{IPA\|/riːk/}} : ''rikt'' {{IPA\|/rikt/}}.

	'''Sterke gjerningsord.''' Dersom sjølvljodet upphavleg var langt i grunnformi (infinitiv), er ljodhåtten (''i'' og ''y'') trong i notid (presens), d.e. 3de (t.d. ''brjota'' : ''bryt'' : ''braut'' : ''brote'') og 4de rekkja (t.d. ''lita'' : ''lit'' : ''leit'' : ''lite'') av sterke gjerningsord – t.d. (3de) ''bit'' {{IPA\|/biːt/}} (til ''bita''), ''lit'' {{IPA\|/liːt/}} (til ''lita''), ''skriv'' {{IPA\|/skriːv/}} (til ''skriva''), og (4de) ''bryt'' {{IPA\|/bryːt/}} (til ''brjota''), ''lyt'' {{IPA\|/lyːt/}} (til ''ljota''), ''skyt'' {{IPA\|/ʃyːt/}} (til ''skjota'').		'''Sterke gjerningsord.''' Dersom sjølvljodet upphavleg var langt i grunnformi (infinitiv), er ljodhåtten (''i'' og ''y'') trong i notid (presens), d.e. 3de (t.d. ''brjota'' : ''bryt'' : ''braut'' : ''brote'') og 4de rekkja (t.d. ''lita'' : ''lit'' : ''leit'' : ''lite'') av sterke gjerningsord – t.d. (3de) ''bit'' {{IPA\|/biːt/}} (til ''bita''), ''lit'' {{IPA\|/liːt/}} (til ''lita''), ''skriv'' {{IPA\|/skriːv/}} (til ''skriva''), og (4de) ''bryt'' {{IPA\|/bryːt/}} (til ''brjota''), ''lyt'' {{IPA\|/lyːt/}} (til ''ljota''), ''skyt'' {{IPA\|/ʃyːt/}} (til ''skjota'').
Line 364:		Line 364:
	'''nd'''. Sjå ''ld''.		'''nd'''. Sjå ''ld''.

	'''ng''' vert anten uttala {{IPA\|/ŋ/}} eller {{IPA\|/ŋg/}} – t.d. ''ring''.		'''ng''' vert anten uttala {{IPA\|/ŋ/}} eller {{IPA\|/ŋɡ/}} – t.d. ''ring''.

	'''rd''' vert vanleg uttala {{IPA\|/r/}} (el. {{IPA\|/ɽ/}}) – t.d. ein ''fjord'', ei ''jord'', eit ''mord'', ei ''urd''; å ''herda'', å ''vỳrda''. '''Undantak''' er framandord som ''ordning'' (men ''ordna'' {{IPA\|/orna/}}), og det norrøne ''hird''. I stadnamn er uttala anten med eller utan ''d'' – t.d. ''Stord'', ''Hordaland'', ''Fỳrde'' (den nedervde uttala er utan ''d'').		'''rd''' vert vanleg uttala {{IPA\|/r/}} (el. {{IPA\|/ɽ/}}) – t.d. ein ''fjord'', ei ''jord'', eit ''mord'', ei ''urd''; å ''herda'', å ''vỳrda''. '''Undantak''' er framandord som ''ordning'' (men ''ordna'' {{IPA\|/orna/}}), og det norrøne ''hird''. I stadnamn er uttala anten med eller utan ''d'' – t.d. ''Stord'', ''Hordaland'', ''Fỳrde'' (den nedervde uttala er utan ''d'').

Eiliv: /* Uttaleordlista */ Legg til jamgode uttalor med attbjugt slagljod. Det er eit skilljod, vil seg segja.

2022-03-08T02:18:32Z

Uttaleordlista: Legg til jamgode uttalor med attbjugt slagljod. Det er eit skilljod, vil seg segja.

Eiliv: /* Sjølvljod */

2022-03-07T11:00:14Z

Sjølvljod

← Eldre versjon		Versjonen frå 7. mars 2022 kl. 11:00
Line 17:		Line 17:
	! anna målføreleg		! anna målføreleg
	\|-		\|-
	\| '''a''' \|\| {{IPA\|[ɑ]}} \|\| ''gras'' {{IPA\|[ɡrɑːs]}}, ''kann'' {{IPA\|[~~kʰɑn~~]}} \|\| {{IPA\|[ɑ̈]}} \|\| {{IPA\|[æ]}} Austfold, [[upplandsmål]] i visse stodor		\| '''a''' \|\| {{IPA\|[ɑ]}} \|\| ''gras'' {{IPA\|[ɡrɑːs]}}, ''kann'' {{IPA\|[kʰɑnː]}} \|\| {{IPA\|[ɑ̈]}} \|\| {{IPA\|[æ]}} Austfold, [[upplandsmål]] i visse stodor
	\|-		\|-
	\| '''é''' \|\| {{IPA\|[e]}} \|\| ''sér'' {{IPA\|[seːr]}}, ''lett'' {{IPA\|[~~let~~]}} \|\| \|\|		\| '''é''' \|\| {{IPA\|[e]}} \|\| ''sér'' {{IPA\|[seːr]}}, ''lett'' {{IPA\|[letː]}} \|\| \|\|
	\|-		\|-
	\| '''è''' \|\| {{IPA\|[ɛ]}} \|\| ''fer'' {{IPA\|[fɛːr]}}, ''sett'' {{IPA\|[~~sɛt~~]}} \|\| ofte anten {{IPA\|[æ]}} eller {{IPA\|[e]}} \|\|		\| '''è''' \|\| {{IPA\|[ɛ]}} \|\| ''fer'' {{IPA\|[fɛːr]}}, ''sett'' {{IPA\|[sɛtː]}} \|\| ofte anten {{IPA\|[æ]}} eller {{IPA\|[e]}} \|\|
	\|-		\|-
	\| '''í''' \|\| {{IPA\|[i]}} \|\| ''liv'' {{IPA\|[liːv]}}, ''inn'' {{IPA\|[in]}} \|\| \|\|		\| '''í''' \|\| {{IPA\|[i]}} \|\| ''liv'' {{IPA\|[liːv]}}, ''inn'' {{IPA\|[inː]}} \|\| \|\|
	\|-		\|-
	\| '''ì''' \|\| {{IPA\|[ɪ]}} \|\| ''liva'' {{IPA\|[²lɪːva]}}, ''millom'' {{IPA\|[~~mɪlum~~]}} \|\| ofte {{IPA\|[e]}} \|\| {{IPA\|[ɛ]}} i visse stodor; {{IPA\|[i]}} Telemark		\| '''ì''' \|\| {{IPA\|[ɪ]}} \|\| ''liva'' {{IPA\|[²lɪːva]}}, ''millom'' {{IPA\|[mɪlːum]}} \|\| ofte {{IPA\|[e]}} \|\| {{IPA\|[ɛ]}} i visse stodor; {{IPA\|[i]}} Telemark
	\|-		\|-
	\| '''ó''' \|\| {{IPA\|[u]}} \|\| ''sol'' {{IPA\|[suːl]}}, ''sott'' {{IPA\|[~~sut~~]}} \|\| \|\| «européisk» {{IPA\|[o]}} i sume målføre		\| '''ó''' \|\| {{IPA\|[u]}} \|\| ''sol'' {{IPA\|[suːl]}}, ''sott'' {{IPA\|[sutː]}} \|\| \|\| «européisk» {{IPA\|[o]}} i sume målføre
	\|-		\|-
	\| '''ò''' \|\| {{IPA\|[ɔ]}} \|\| ''pose'' {{IPA\|[²pʰɔːsə]}}, ''sopp'' {{IPA\|[sɔpː]}} \|\| \|\| {{IPA\|[ø]}}		\| '''ò''' \|\| {{IPA\|[ɔ]}} \|\| ''pose'' {{IPA\|[²pʰɔːsə]}}, ''sopp'' {{IPA\|[sɔpː]}} \|\| \|\| {{IPA\|[ø]}}

Eiliv på 7. mars 2022 kl. 10:59

2022-03-07T10:59:51Z

← Eldre versjon		Versjonen frå 7. mars 2022 kl. 10:59
Line 29:		Line 29:
	\| '''ó''' \|\| {{IPA\|[u]}} \|\| ''sol'' {{IPA\|[suːl]}}, ''sott'' {{IPA\|[sut]}} \|\| \|\| «européisk» {{IPA\|[o]}} i sume målføre		\| '''ó''' \|\| {{IPA\|[u]}} \|\| ''sol'' {{IPA\|[suːl]}}, ''sott'' {{IPA\|[sut]}} \|\| \|\| «européisk» {{IPA\|[o]}} i sume målføre
	\|-		\|-
	\| '''ò''' \|\| {{IPA\|[ɔ]}} \|\| ''pose'' {{IPA\|[²pʰɔːsə]}}, ''sopp'' {{IPA\|[~~sɔp~~]}} \|\| \|\| {{IPA\|[ø]}}		\| '''ò''' \|\| {{IPA\|[ɔ]}} \|\| ''pose'' {{IPA\|[²pʰɔːsə]}}, ''sopp'' {{IPA\|[sɔpː]}} \|\| \|\| {{IPA\|[ø]}}
	\|-		\|-
	\| '''ú''' \|\| {{IPA\|[ʉ]}} \|\| ''sur'' {{IPA\|[sʉːr]}}, ''snutt'' {{IPA\|[snʉt]}} \|\| {{IPA\|[u]}} fyre ''n'' i [[austnorsk]] \|\| «européisk» {{IPA\|[u]}} i sume målføre		\| '''ú''' \|\| {{IPA\|[ʉ]}} \|\| ''sur'' {{IPA\|[sʉːr]}}, ''snutt'' {{IPA\|[snʉt]}} \|\| {{IPA\|[u]}} fyre ''n'' i [[austnorsk]] \|\| «européisk» {{IPA\|[u]}} i sume målføre
	\|-		\|-
	\| '''ù''' \|\| {{IPA\|[ʊ]}} \|\| ''hug'' {{IPA\|[hʊːɡ]}}, ''bukk'' {{IPA\|[~~bʊk~~]}} \|\| {{IPA\|[u]}} eller {{IPA\|[ʉ]}} i [[austnorsk]] \|\| ymsar stundom med ò frå gamalt		\| '''ù''' \|\| {{IPA\|[ʊ]}} \|\| ''hug'' {{IPA\|[hʊːɡ]}}, ''bukk'' {{IPA\|[bʊkː]}} \|\| {{IPA\|[u]}} eller {{IPA\|[ʉ]}} i [[austnorsk]] \|\| ymsar stundom med ò frå gamalt
	\|-		\|-
	\| '''ý''' \|\| {{IPA\|[y]}} \|\| ''ny'' {{IPA\|[nyː]}}, ''nytt'' {{IPA\|[~~nyt~~]}} \|\| \|\|		\| '''ý''' \|\| {{IPA\|[y]}} \|\| ''ny'' {{IPA\|[nyː]}}, ''nytt'' {{IPA\|[nytː]}} \|\| \|\|
	\|-		\|-
	\| '''ỳ''' \|\| {{IPA\|[ʏ]}} \|\| ''ỳl'' {{IPA\|[ʏːl]}}, ''ynskja'' {{IPA\|[ʏnʃa]}} \|\| ofte {{IPA\|[ø]}} \|\| stundom mot {{IPA\|[ʉ]}} i sudvestnorsk		\| '''ỳ''' \|\| {{IPA\|[ʏ]}} \|\| ''ỳl'' {{IPA\|[ʏːl]}}, ''ynskja'' {{IPA\|[ʏnʃa]}} \|\| ofte {{IPA\|[ø]}} \|\| stundom mot {{IPA\|[ʉ]}} i sudvestnorsk
Line 43:		Line 43:
	\| '''ø''' \|\| {{IPA\|[ø]}} \|\| ''døma'' {{IPA\|[²døːma]}}, ''dømd'' {{IPA\|[dømd]}} \|\| gamalt skil {{IPA\|[ø]}}/{{IPA\|œ]}} \|\|		\| '''ø''' \|\| {{IPA\|[ø]}} \|\| ''døma'' {{IPA\|[²døːma]}}, ''dømd'' {{IPA\|[dømd]}} \|\| gamalt skil {{IPA\|[ø]}}/{{IPA\|œ]}} \|\|
	\|-		\|-
	\| '''å''' \|\| {{IPA\|[ɒ]}} \|\| ''mål'' {{IPA\|[mɒːl]}}, ''lått'' {{IPA\|[~~lɒt~~]}} \|\| ofte {{IPA\|[ɔ]}} \|\| {{IPA\|[au]}} Indre Sogn, og andre mållummor frå gamalt		\| '''å''' \|\| {{IPA\|[ɒ]}} \|\| ''mål'' {{IPA\|[mɒːl]}}, ''lått'' {{IPA\|[lɒtː]}} \|\| ofte {{IPA\|[ɔ]}} \|\| {{IPA\|[au]}} Indre Sogn, og andre mållummor frå gamalt
	\|}		\|}

← Eldre versjon		Versjonen frå 28. mars 2022 kl. 23:14
Line 413:		Line 413:
	*'''dryn''' eit {{IPA\|/drʏ(ː)n/}}		*'''dryn''' eit {{IPA\|/drʏ(ː)n/}}
	*'''drynja''' v {{IPA\|/²drʏnja/}}		*'''drynja''' v {{IPA\|/²drʏnja/}}
			*'''dugnad''' ein {{IPA\|/²dʊːɡna(ˑ)/}}
	*'''dumba''' ei {{IPA\|/²dʊmba/}}		*'''dumba''' ei {{IPA\|/²dʊmba/}}
	*'''dylja''' v {{IPA\|/²dʏlja/}}		*'''dylja''' v {{IPA\|/²dʏlja/}}

← Eldre versjon		Versjonen frå 11. mars 2022 kl. 16:58
Line 134:		Line 134:
	'''Lagord.''' Når lagordet stend i inkjekyn, vert ofte stavingslengdi og ljodhåtten brigde, d.e. at sjølvljodet vert lengt og millomlågt sjølvljod lægt – t.d. ''god'' {{IPA\|/ɡuː/}} : ''godt'' {{IPA\|/ɡɔt/}}. Stundom berre stavingslengdi – t.d. ''høg'' {{IPA\|/høːɡ/}} : ''høgt'' {{IPA\|/høkt/}}, ''låg'' {{IPA\|/lɒːɡ/}} : ''lågt'' {{IPA\|/lɒkt/}}, ''låk'' {{IPA\|/lɒːk/}} : ''låkt'' {{IPA\|/lɒkt/}}, ''rik'' {{IPA\|/riːk/}} : ''rikt'' {{IPA\|/rikt/}}.		'''Lagord.''' Når lagordet stend i inkjekyn, vert ofte stavingslengdi og ljodhåtten brigde, d.e. at sjølvljodet vert lengt og millomlågt sjølvljod lægt – t.d. ''god'' {{IPA\|/ɡuː/}} : ''godt'' {{IPA\|/ɡɔt/}}. Stundom berre stavingslengdi – t.d. ''høg'' {{IPA\|/høːɡ/}} : ''høgt'' {{IPA\|/høkt/}}, ''låg'' {{IPA\|/lɒːɡ/}} : ''lågt'' {{IPA\|/lɒkt/}}, ''låk'' {{IPA\|/lɒːk/}} : ''låkt'' {{IPA\|/lɒkt/}}, ''rik'' {{IPA\|/riːk/}} : ''rikt'' {{IPA\|/rikt/}}.

	'''Sterke gjerningsord.''' Dersom sjølvljodet upphavleg var langt i grunnformi (infinitiv), er ljodhåtten (''i'' og ''y'') trong i notid (presens), d.e. ~~3de~~ (t.d. ''brjota'' : ''bryt'' : ''braut'' : ''brote'') og 4de rekkja (t.d. ''lita'' : ''lit'' : ''leit'' : ''lite'') av sterke gjerningsord – t.d. (~~3de~~) ''bit'' {{IPA\|/biːt/}} (til ''bita''), ''lit'' {{IPA\|/liːt/}} (til ''lita''), ''skriv'' {{IPA\|/skriːv/}} (til ''skriva''), og (4de) ''bryt'' {{IPA\|/bryːt/}} (til ''brjota''), ''lyt'' {{IPA\|/lyːt/}} (til ''ljota''), ''skyt'' {{IPA\|/ʃyːt/}} (til ''skjota'').		'''Sterke gjerningsord.''' Dersom sjølvljodet upphavleg var langt i grunnformi (infinitiv), er ljodhåtten (''i'' og ''y'') trong i notid (presens), d.e. 3dje (t.d. ''brjota'' : ''bryt'' : ''braut'' : ''brote'') og 4de rekkja (t.d. ''lita'' : ''lit'' : ''leit'' : ''lite'') av sterke gjerningsord – t.d. (3dje) ''bit'' {{IPA\|/biːt/}} (til ''bita''), ''lit'' {{IPA\|/liːt/}} (til ''lita''), ''skriv'' {{IPA\|/skriːv/}} (til ''skriva''), og (4de) ''bryt'' {{IPA\|/bryːt/}} (til ''brjota''), ''lyt'' {{IPA\|/lyːt/}} (til ''ljota''), ''skyt'' {{IPA\|/ʃyːt/}} (til ''skjota'').

	I alle andre tilfelle der sjølvljodet upphavleg var stutt i grunnformi, er ljodhåtten open i notid – t.d. (5te) ''fer'' {{IPA\|/fɛːr/}} (til ''fara''), ''grev'' {{IPA\|/ɡrɛːv/}} (til ''grava''), ''tek'' {{IPA\|/tɛːk/}} (til ''taka''), ''veg'' {{IPA\|/vɛːɡ/}} (til ''vega''); (6te) ''lèt'' {{IPA\|/lɛːt/}} (til ''lata'').		I alle andre tilfelle der sjølvljodet upphavleg var stutt i grunnformi, er ljodhåtten open i notid – t.d. (5te) ''fer'' {{IPA\|/fɛːr/}} (til ''fara''), ''grev'' {{IPA\|/ɡrɛːv/}} (til ''grava''), ''tek'' {{IPA\|/tɛːk/}} (til ''taka''), ''veg'' {{IPA\|/vɛːɡ/}} (til ''vega''); (6te) ''lèt'' {{IPA\|/lɛːt/}} (til ''lata'').

← Eldre versjon		Versjonen frå 8. mars 2022 kl. 02:18
Line 421:		Line 421:
	*'''fagna''' v {{IPA\|/²faɡna/}} el. {{IPA\|/²faŋna/}}		*'''fagna''' v {{IPA\|/²faɡna/}} el. {{IPA\|/²faŋna/}}
	*'''fagnad''' ein {{IPA\|/²faːɡna/}}		*'''fagnad''' ein {{IPA\|/²faːɡna/}}
	*'''flakna''' v (av ''flak'') {{IPA\|/²flakna/}}		*'''flakna''' v (av ''flak'') {{IPA\|/²flakna/}} el. {{IPA\|/²fɽakna/}}
	*'''flote''' ein {{IPA\|/²flɔːte/}}		*'''flote''' ein {{IPA\|/²flɔːte/}} el. {{IPA\|/²fɽɔːte/}}
	*'''fole''' ein {{IPA\|/²fɔːle/}}		*'''fole''' ein {{IPA\|/²fɔːle/}}
	*'''fylgja''' v {{IPA\|/~~²fʏlja~~/}}		*'''fylgja''' v {{IPA\|/²fʏlʝa/}}
	*'''fyre''' prep {{IPA\|/²fʏːrə/}}		*'''fyre''' prep {{IPA\|/²fʏːrə/}}
	*'''fyrr''' prep {{IPA\|/fʏr/}}		*'''fyrr''' prep {{IPA\|/fʏr/}}
Line 431:		Line 431:
	*'''gras''' eit {{IPA\|/ɡraːs/}}		*'''gras''' eit {{IPA\|/ɡraːs/}}
	*'''gud''' ein {{IPA\|/ɡʊː(d)/}}		*'''gud''' ein {{IPA\|/ɡʊː(d)/}}
	*'''gul''' adj {{IPA\|/ɡʊːl/}}		*'''gul''' adj {{IPA\|/ɡʊːl/}} el. {{IPA\|/ɡʊːɽ/}}
	*'''gull''' eit {{IPA\|/ɡʊl/}}		*'''gull''' eit {{IPA\|/ɡʊl/}}
	*'''hjarta''' eit {{IPA\|/²jarta/}} el. {{IPA\|/²jaʈa/}}		*'''hjarta''' eit {{IPA\|/²jarta/}} el. {{IPA\|/²jaʈa/}}
	*'''hjort''' ein {{IPA\|/jurt/}} el. {{IPA\|/juʈ/}}		*'''hjort''' ein {{IPA\|/jurt/}} el. {{IPA\|/juʈ/}}
	*'''hol''' eit {{IPA\|/hɔːl/}}		*'''hol''' eit {{IPA\|/hɔːl/}} el. {{IPA\|/hɔːɽ/}}
	*'''horn''' eit {{IPA\|/hɔrn/}}		*'''horn''' eit {{IPA\|/hɔrn/}}
	*'''hosa''' ei {{IPA\|/²hɔːsa/}}		*'''hosa''' ei {{IPA\|/²hɔːsa/}}
Line 442:		Line 442:
	*'''humar''' ein {{IPA\|/²hʊ(ː)mar/}}		*'''humar''' ein {{IPA\|/²hʊ(ː)mar/}}
	*'''hund''' ein {{IPA\|/hʊnd/}}		*'''hund''' ein {{IPA\|/hʊnd/}}
	*'''hyl''' ein {{IPA\|/hʏːl/}}		*'''hyl''' ein {{IPA\|/hʏːl/}} el. {{IPA\|/hʏːɽ/}}
	*'''idrott''' ei {{IPA\|/²iːdrut/}}		*'''idrott''' ei {{IPA\|/²iːdrut/}}
	*'''jarn''' eit {{IPA\|/jarn/}}		*'''jarn''' eit {{IPA\|/jarn/}}
	*'''kol''' eit {{IPA\|/kɔːl/}}		*'''kol''' eit {{IPA\|/kɔːl/}} el. {{IPA\|/kɔːɽ/}}
	*'''koma''' v {{IPA\|/²kɔ(ː)ma/}}		*'''koma''' v {{IPA\|/²kɔ(ː)ma/}}
	*'''kona''' ei {{IPA\|/²kɔːna/}}		*'''kona''' ei {{IPA\|/²kɔːna/}}
Line 467:		Line 467:
	*'''para''' v {{IPA\|/²paːra/}}		*'''para''' v {{IPA\|/²paːra/}}
	*'''pose''' ein {{IPA\|/²pɔːsə/}}		*'''pose''' ein {{IPA\|/²pɔːsə/}}
	*'''selja''' v {{IPA\|/²sɛlja/}}		*'''selja''' v {{IPA\|/²sɛlja/}} el. {{IPA\|/²sɛɽja/}}
	*'''so''' adv {{IPA\|/suː/}} el. {{IPA\|/sɔː/}} (stutt sjølvljod i utyngd stoda)		*'''so''' adv {{IPA\|/suː/}} el. {{IPA\|/sɔː/}} (stutt sjølvljod i utyngd stoda)
	*'''son''' ein {{IPA\|/so(ː)n/}}		*'''son''' ein {{IPA\|/so(ː)n/}}
Line 486:		Line 486:
	*'''skurd''' ein {{IPA\|/skʊːr/}}		*'''skurd''' ein {{IPA\|/skʊːr/}}
	*'''skyna''' v {{IPA\|/²ʃʏna/}}		*'''skyna''' v {{IPA\|/²ʃʏna/}}
	*'''slit''' eit {{IPA\|/slɪ(ː)t/}}		*'''slit''' eit {{IPA\|/slɪ(ː)t/}} el. {{IPA\|/ʂɽɪ(ː)t/}}
	*'''slita''' v {{IPA\|/²sliːta/}}		*'''slita''' v {{IPA\|/²sliːta/}} el. {{IPA\|/ʂɽiːta/}}
	*'''sliten''' adj {{IPA\|/²slɪːtən/}}		*'''sliten''' adj {{IPA\|/²slɪːtən/}} el. {{IPA\|/ʂɽiːtən/}}
	*'''smør''' eit {{IPA\|/smøːr/}}		*'''smør''' eit {{IPA\|/smøːr/}}
	*'''spakna''' v (av ''spak'') {{IPA\|/²spakna/}}		*'''spakna''' v (av ''spak'') {{IPA\|/²spakna/}}
Line 505:		Line 505:
	*'''sømd''' ei {{IPA\|/sømd/}}		*'''sømd''' ei {{IPA\|/sømd/}}
	*'''tagna''' v {{IPA\|/²taɡna/}} el. {{IPA\|/²taŋna/}}		*'''tagna''' v {{IPA\|/²taɡna/}} el. {{IPA\|/²taŋna/}}
	*'''tal''' eit {{IPA\|/taːl/}}		*'''tal''' eit {{IPA\|/taːl/}} el. {{IPA\|/ta:ɽ/}}
	*'''tigl''' {{IPA\|/tɪɡl/}}		*'''tigl''' {{IPA\|/tɪɡl/}}
	*'''tjørn''' ei {{IPA\|/çø(r)n/}} el. {{IPA\|/c͡çø(r)n/}}		*'''tjørn''' ei {{IPA\|/çø(r)n/}} el. {{IPA\|/c͡çø(r)n/}}
Line 516:		Line 516:
	*'''upp''' adv {{IPA\|/ʊp/}}		*'''upp''' adv {{IPA\|/ʊp/}}
	*'''vakna''' v {{IPA\|/²vakna/}}		*'''vakna''' v {{IPA\|/²vakna/}}
	*'''velja''' v {{IPA\|/²vɛlja/}}		*'''velja''' v {{IPA\|/²vɛlja/}} el. {{IPA\|/²vɛɽja/}}
	*'''vit''' eit {{IPA\|/vɪ(ː)t/}}		*'''vit''' eit {{IPA\|/vɪ(ː)t/}}
	*'''vita''' v {{IPA\|/²vɪːta/}}		*'''vita''' v {{IPA\|/²vɪːta/}}
	*'''vyrda''' v {{IPA\|/²vʏːra/}}		*'''vyrda''' v {{IPA\|/²vʏːra/}}
	*'''ỳl''' ein {{IPA\|/ʏːl/}}		*'''ỳl''' ein {{IPA\|/ʏːl/}} el. {{IPA\|/ʏːɽ/}}
	*'''ynskja''' v {{IPA\|/²ʏnʃa/}}		*'''ynskja''' v {{IPA\|/²ʏnʃa/}}
	*'''yver''' prep {{IPA\|/¹ʏːvər/}} el. {{IPA\|/¹øːvər/}}		*'''yver''' prep {{IPA\|/¹ʏːvər/}} el. {{IPA\|/¹øːvər/}}
	*'''ørn''' ei {{IPA\|/ørn/}} el. {{IPA\|/øːɳ/}}		*'''ørn''' ei {{IPA\|/ørn/}} el. {{IPA\|/øːɳ/}}